اهل سنت

Picture Gallery

مساجد اهل سنت فارس مساجد اهل سنت هرمزگان مساجد اهل سنت هرمزگان

آخرين شماره نشريات


بیست و ششمین نشست علمی (پیامدهای فرهنگی و تمدنی پدیده تکفیر-2)

Date:1395/10/22 - 10:20:35 AM


بیست و ششمین نشست علمی (پیامدهای فرهنگی و تمدنی پدیده تکفیر-2)

تکفیر در شکل جدید، دین و مذهب نمی شناسد، با این وصف آیا می توان این پدیده را در فقه و کلام محصور ساخت.



توسط استاد حجت الاسلام و المسلمین محمد تقی سبحانی

اگرچه ابعاد مختلف مذهبی و سیاسی رشد و گسترش تکفیر انکار نمی شود، اما تلاش می کنیم به بخش های پنهان یا کمتر مورد توجه، التفات داشته باشیم.

تکفیر در شکل جدید، دین و مذهب نمی شناسد، با این وصف آیا می توان این پدیده را در فقه و کلام محصور ساخت.

از همین رو شناخت شاخصه های مصداق کنون تکفیر و راه های مواجهه با آن اهمیت دارد. به نظر می رسد اکتفا به مواجهه دینی و پاسخ به شبهات کلامی و فقهی کافی نیست.

دو هدف از مطالعه ابعاد جدید:

بازشناسی دقیق تر تکفیر

مواجهه با تکفیر در فضاهای غیر سنتی (به جهت آنکه جذب ایشان از نسل روشنفکر جامعه نیز هست)

مدخل ورودی ایشان، انگاره های جدید دنیای اسلام است. [بر این بحث باید تمرکز بیشتری شود]

تکفیر نوین از دو جریان برای پیشبرد اهداف خویش استفاده می کند:

معنویت خواهی توأم با نگرش های سنتی

حرکتهای اصلاح طلبانه دینی و سیاسی [پس هم بُعد اجتماعی و هم نقادی سیاسی دارد]

اتفاقاً این دو نهضت از دهه هفتاد شکل گرفته و پیوندهای پنهانی با یکدیگر پیدا کرده است. به عنوان مثال در ایران جریان روشنفکری و اصلاح گری دینی که در مقابل یکدیگر بودند در انقلاب اسلامی و تحت رهبری امام خمینی همزیستی مؤثری ایجاد کردند. اما در دنیای سنی این الگو بسیار پیچیده تر است. (مثال مالزی و تونس که پیشرفت زیادی داشته و الگوی زندگی غربی دارند مهد این حرکت ها شده اند)

پس به نظر می رسد حتی اگر بنیادهای فقهی و کلامی نباشد، اگر دستگاه های جاسوسی مداخله نکنند باز جریان تکفیر یک آبشخور دیگر دارد. این ریشه در دنیای سنی بسیار عمیق و ریشه دار است.

امروزه نگاه مذهبی و سنتی با نگاه سیاسی تلفیق شده است. تئوری های قدیمی بازسازیهای جدید شده به گونه ای که با نگاه جامعه مدرن قابل پذیرش شده است.

مثال: جامعه جاهلی و جامعه ایمانی/ دار الایمان و دار الکفر / عدوّ قریب و عدو بعید

تفسیرهای و و ازجاعات با دو نگاه انقلابی و اصلاح گرایانه به گونه ای است که با نگاه سنتی تفاوتهایی دارد. (مثال تفاوت داعش و القاعدة) از تحلیل فقهی کلامی ایمان و کفر به تحلیل جامعه شناختی و استراتژیک تغییر موضع داده شده است. با همین بیان منطق اسلام سیاسی در گروههای نوسلفی 50 سال گذشته شمال آفریقا با اسلام سیاسی امروز متفاوت است و این مهم در آثار ایشان دیده می شود.

دو سؤال مهم: انسان آرمانی در اندیشه تکفیری چه مؤلفه هایی دارد؟

راه برخورد با این جریان چیست؟

با مطالعه تمدنی (راهبردی/ جامعه شناسی و روانشناسی اجتماعی) و مطالعه نظریه فرهنگی است که می تواند درون مایه های تکفیر در لباس جدیدش را نشان دهد.


Rss Services Print  -(0 Body) 
Add Comments
Name:
Email:  
User Comments:
SecurityCode: Captcha ImageChange Image